Mon. Jan 20th, 2020

PARAĆIN ONLINE

Lokalne vesti

MOŠTI AFRIČKOG MUČENIKA ČUVAJU SE U SRBIJI

3 min read
Drevni grad Kartaginu znamo pre svega po njenom vojnom komandantu Hanibalu Barki koji je stigao „pred vrata” Rima i stekao ratnu slavu po kojoj ga pamti istorija. Manje je poznato da je Kartagina, nekoliko vekova kasnije, bila poprište još jedne „bitke” s Rimljanima. Taj boj protiv surove i represivne vlasti vodili su Hristovi vojnici, kartaginski mučenici. Za hrišćansku veru u trećem veku postradali su tako učenici ranije pogubljenog Svetog Kiprijana, Sveti sveštenomučenik Flavijan i s njim još sedmorica hrišćana, a gotovo svi, pretpostavlja se, bili su u sveštenom činu.Svetitelj iz severne Afrike, sveštenomučenik Flavijan Kartaginski, našao je svoj put i do Srbije. U martu će se navršiti pet godina otkako se u manastiru Lešju kod Paraćina, posvećenom Pokrovu Presvete Bogorodice, čuvaju njegove mošti. To je bio glavni pokretač da manastir objavi knjigu posvećenu ovom svetitelju i kartaginskim mučenicima, ali da širu javnost upozna i s ranim hrišćanstvom u severnoj Africi. „Akatist i žitije Svetog sveštenomučenika Flavijana Kartaginskog” s dva diska na kojima su snimljeni akatist svetitelju i njegovo žitije, ova knjiga je u uvodu opisana kao pisani i melodijski vodič kroz hrišćanstvo severne Afrike. Izdanje je osmislio i uredio protosinđel Jovan (Milenković), duhovnik manastira Lešja, koji je sastavio i akatist, a žitije je priredila antropolog kustos Mila Radovanović, koja je napisala i propratne tekstove o istoriji prostora severne Afrike, prožimanju kultura na ovim prostorima i životu hrišćana prvih vekova.Stradanje osam učenika Svetog Kiprijana dogodilo se u vreme surovih progona cara Valerijana. Neposredan uzrok bile su pobune koje su izbile u Kartagini, kada je bes iskaljen na hrišćanima koji nisu hteli da se klanjaju rimskim bogovima i koje su Rimljani i ranije proganjali strahujući da bi njihova zatvorena zajednica, koja se okrenula od slavljenja paganskih bogova, mogla da se okrene i protiv carske vlasti. Septembra ili oktobra 258. godine uhapšen je veliki broj hrišćana u Kartagini, među njima i Flavijan, Lukijan, Montan, Julijan, Viktorik, Ren, Primol i Donacijan. Oni su zajedno tamnovali, trpeli i delili mučenja, glad i žeđ. Njihovo žitije i stradanje opisano je u spisu koji postoji u mnogo prepisa, a za potrebe knjige odabran je onaj koji se smatra najpribližniji autentičnom. Prvi deo žitija napisali su sami mučenici, opisujući svoje tamničke dane, dok je drugi deo delo nepoznatog hrišćanina, pretpostavlja se Flavijanovog prijatelja, gde se opisuje smrt petorice zatočenih. Za Svetog Flavijana navodi se da je bio narodu najdraži od mučenika, „veliki u vrlini”, u službi kartaginskog đakona bio je vešt govornik, budući da je izučavao retoriku i pre primanja hrišćanstva poučavao pagane. Sa sabraćom je u tamnici proveo nekoliko meseci i bio je poslednji pogubljen. U zatvoru su ubrzo umrli Donacijan i Primol. Kako se navodi u žitiju, Ren, Viktorik, Montan i Flavijan u tamnici su imali vizije koje su im potvrđivale ono što su zapisali da „što su iskušenja bila veća, to je silniji bio Onaj koji ih pobeđivaše u nama”. Drevni spis svedoči i o ljubavi i jedinstvu prvih hrišćana mučenika koji su delili tamnicu i stradanje. Montan, „snažan telom i umom”, na gubilištu je tražio da se pored njegovog groba sačuva mesto za Flavijana, koji je pogubljen tri dana kasnije. Nepoznati hrišćanin piše da su u samrtnom času stajali blizu Flavijana, „potpuno ujedinjeni u duhu”, držeći se za ruke. Flavijan je po ovom svedočanstvu bio ispraćen u smrt „kao vojskovođa”, okružen mnogim sveštenicima. Braći je pred smrt uputio jevanđeljske reči: „Neka bude mir među vama, ako hoćete da vidite mir u Crkvi i da očuvate jedinstvo ljubavi.”

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *